Tensionet janë të larta në Shqipëri, pohojnë sot Stefan Vanderstraeten dhe Kevin Dupont në Bruksel. Ditë pas dite, mijëra protestues po demonstrojnë kundër projektit masiv të pasurive të paluajtshme të planifikuar për vendin nga familja Trump. Lëvizja është aq e madhe saqë ka marrë një nofkë: “Revolucioni i Flamingove”.
Ja se çfarë shkruajnë ata: Teksti i plotë: Behar 2021: Ivanka Trump dhe Jared Kushner, përkatësisht vajza dhe dhëndri i Donald Trump, eksploruan bregdetin shqiptar. Në bordin e një jahti luksoz, ata ndaluan në Sazan, një ishull i vogël e i shkretë që shërbeu si një bazë ushtarake sekrete gjatë Luftës së Ftohtë. Për ta, ishte dashuri me shikim të parë. Ata pretendojnë se kanë notuar deri në këtë ishull të vogël dhe kanë ecur zbathur nëpër natyrën e egër, midis bunkerëve të braktisur dhe brigjeve të ashpra shkëmbore.
“Bukuria e vendit është fantastike, ashtu si edhe vendndodhja e tij. Jemi pikërisht në zemër të Mesdheut”, do të deklaronte më vonë me entuziazëm Jared Kushner, duke parë shpejt një mundësi biznesi. “Shqipëria ka të njëjtin potencial si vendet ku investoja para se të bëheshin të njohura. Mendojmë se jemi dhjetë vjet përpara konkurrencës.”
Biseda Sekrete
Që në vitin 2021, firma e investimeve e Jared Kushner, Affinity Partners, filloi diskutime sekrete me kryeministrin shqiptar Edi Rama, në detyrë që nga viti 2013. Gradualisht, projekti mori formë. Në fillim të vitit 2024, kundër të gjitha pritjeve, Parlamenti i Shqipërisë ndryshoi një ligj për zonat natyrore. Si rezultat, Sazani humbi statusin e tij të mbrojtur, ashtu si edhe laguna fqinje Vjosë-Nartë. Në mars të vitit 2024, dhëndri i Donald Trump zbuloi zyrtarisht planin e tij për të ndërtuar një kompleks gjigant luksoz pasurish të patundshme në këto dy territore.
Për shumë shqiptarë, ky vendim erdhi si një tronditje. Nën flamurin e rrjetit të hoteleve luksoze Aman Resorts, Jared Kushner planifikon të ndërtojë jo më pak se 10.000 dhoma hoteli dhe vila, klube plazhi dhe marina në këto dy ekosisteme të brishta. “Ne kemi gjetur një mundësi unike për të ndërtuar diçka që nuk ekziston askund tjetër në botë”, deklaroi dhëndri i presidentit aktual të SHBA-së.
Fillimisht, vetëm peshkatarët, banorët vendas dhe grupet mjedisore protestuan kundër projektit. Por zemërimi u përshkallëzua shpejt. Kundërshtarët e Edi Ramës e akuzuan atë se kishte ndryshuar legjislacionin shqiptar thjesht për të qetësuar familjen Trump. Një deklaratë e bërë nga Kryeministri vetëm sa e nxiti këtë kundërshtim: “Shqipëria ka nevojë për turizëm luksoz aq sa shkretëtira ka nevojë për ujë.”
Në fund të vitit 2024, menjëherë pasi Donald Trump fitoi zgjedhjet presidenciale, qeveria shqiptare i dha zyrtarisht statusin e “investitorit strategjik” Atlantic Incubation Partners LLC, kompanisë së lidhur me Affinity Partners dhe për rrjedhojë me Jared Kushner. Kjo i lejoi Kushnerit të anashkalonte tenderët publikë dhe të merrte leje më shpejt.
Gradualisht, opinioni publik shqiptar filloi të ndiente se gjithçka ishte vendosur pas dyerve të mbyllura, pa asnjë konsultim. Më 29 prill 2026, situata u përshkallëzua. Pa asnjë njoftim publik, punëtorët filluan të vendosnin tela me gjemba rreth zonave bregdetare ku do të ndërtohej projekti i pasurive të paluajtshme. Kjo erdhi si një tronditje për shqiptarët që kishin notuar, peshkuar dhe bërë piknik atje për breza. Në fillim të majit, u shfaqën buldozerë dhe pajisje të rënda ndërtimi dhe situata kërcënoi të dilte jashtë kontrollit.
Tensionet janë në kulmin e tyre.
Që nga ajo kohë, protestuesit filluan të formonin barrikada njerëzore për të penguar vazhdimin e punimeve. Ditë pas dite, atmosfera u bë gjithnjë e më e tensionuar, pastaj shpërthyese pas publikimit të një videoje që u bë virale në fund të majit. Pamjet tregojnë një protestues që fillimisht sulmohet dhe më pas zvarritet brutalisht nga pjesa tjetër e turmës nga rojet e sigurisë.
Videoja, e shpërndarë disa herë në rrjetet sociale, mori miliona shikime dhe menjëherë shkaktoi zemërim në Shqipëri. Të përballura me polemikën, autoritetet ia revokuan shpejt licencën kompanisë së lidhur me këta agjentë privatë të sigurisë, por dëmi ishte bërë tashmë.
Flamingot rozë
Që nga 2 qershori, dhjetëra mijëra shqiptarë kanë marshuar çdo ditë në rrugët e kryeqytetit, Tiranës, veçanërisht pranë zyrës së Kryeministrit. Kudo shfaqen imazhe të flamingove rozë, të ngritura në statusin e simboleve. Arsyeja: laguna Vjosë-Nartë përfaqëson një ekosistem thelbësor për mbijetesën e specieve në rajon, si dhe për zogjtë e tjerë shtegtarë.
Slogane tani jehojnë vazhdimisht nëpër rrugët e Tiranës: “Shqipëria nuk është në shitje”, “Mos e prekni vijën tonë bregdetare”, “Ivanka, shko në shtëpi” e kështu me radhë. Por për momentin, ngërçi duket i plotë, me Edi Ramën që refuzon të tërhiqet. “Për sa kohë që jam këtu, nuk do t’u jap asnjë shans përpjekjeve për të pezulluar këtë projekt”, deklaroi ai me sfidë.
Sipas qeverisë shqiptare, projekti i familjes Trump do të përfshijë një investim prej 1.4 miliardë eurosh në Sazan dhe 4 miliardë eurosh në lagunën Vjosë-Nartë. Kryeministri Edi Rama beson se kjo do t’i lejojë Shqipërisë të bashkohet me “Ligën e Kampionëve të turizmit global”. Për të qetësuar shqetësimet, Kryeministri siguron se pesë firma të mëdha ndërkombëtare arkitekturore po punojnë për një plan master që adreson shqetësimet mjedisore. “Vetë laguna nuk do të preket”, pohon ai.
Projekti i anëtarësimit në BE është në prag të përfundimit.
Ndërkohë, presioni ndërkombëtar po rritet. Komisioni Evropian pretendon se po e monitoron situatën “nga afër” dhe paralajmëron në mënyrë implicite kundër shkeljeve të mundshme të rregullave evropiane. Ky është një kërcënim i rëndësishëm, pasi mund të rrezikojë pranimin e Shqipërisë në Bashkimin Evropian.
Për më tepër, një organizatë e pavarur kundër korrupsionit në Shqipëri pretendon se po heton këtë projekt të diskutueshëm prej shumë miliardë eurosh.Sipas renditjes së Transparency InternationalShqipëria është ndër vendet më të korruptuara në kontinentin evropian. Vetëm disa vende kanë një situatë më të keqe, si Serbia dhe Bosnja. Kjo çështje ka nxitur pakënaqësi të vazhdueshme në vend. Afera Trump-Kushner ofroi një mundësi për të shfryrë këtë zemërim.
Jared Kushner deri më tani ka heshtur për këtë situatë shpërthyese në Shqipëri. Partneri i tij, Asher Abehsera, president i kompanisë së pasurive të paluajtshme që qëndron pas projektit, thekson në një deklaratë se fokusi mbetet te “menaxhimi i përgjegjshëm dhe miqësor ndaj mjedisit dhe krijimi i vlerës së shtuar afatgjatë për komunitetet lokale”.
Më 31 maj, Ivanka Trump reagoi ndaj fillimit të lëvizjes protestuese, duke theksuar se projekti po trajtohej me “shumë kujdes dhe vëmendje”. “Zona është kaq e bukur”, shtoi ajo.
Bruksel 9 qershor 2026
Viron Gjymshana 
Lini një koment